Poznańskie Historie - Odcinek 37

00:00:00: Podcast Radia Poznani Poznańskie Historie

00:00:08: Jacek Butlewski.

00:00:09: witam Państwa razem ze mną Marek Rezler.

00:00:12: Dzień dobry, kłaniam

00:00:12: się.

00:00:13: Kontynuujemy naszy cykl liderów pracy organicznej.

00:00:16: Dzisiaj jeden z najbardziej znanych.

00:00:18: Karol Libert.

00:00:20: Tak, filozof.

00:00:21: Związany bardzo z Poznaniem.

00:00:22: Tak, tak.

00:00:23: Nie ziemianin, nieuczony, nie lekarz, ale filozof.

00:00:28: Człowiek, który wystartował prawie od dna, jeśli chodzi, no, dla nie może ja, ale od nizin, od niszych warstw społecznych.

00:00:34: Był synem szefca z Faiszewa.

00:00:37: Własnym trudem i trudem oczywiście rodziny dochodził do kolejnych stopni wiedzy.

00:00:43: Gynazjum.

00:00:44: jak żeby inne miały.

00:00:45: Marii Magdalena.

00:00:45: Tak,

00:00:46: im nazwem św.

00:00:47: Marii Magdalena.

00:00:47: Studia w Berlinie.

00:00:49: To też klasyk gatunku.

00:00:50: Studia

00:00:50: Berlinie.

00:00:51: był uczniem Hegle.

00:00:52: Już od razu się ukształtowo zainteresowaniami jako filozof.

00:00:56: Marku Tenberlin nam się pojawia przy wielu liderach pracy organicznej XIX wieku.

00:01:00: wybierali ze względu na bliskość.

00:01:03: Tak,

00:01:03: bo po prostu mieli najbliżej do tej uczelni i to było znaniem oczywiste.

00:01:07: Nie było.

00:01:07: Z tym, że tutaj trzeba wziąć pod uwagę, że czasami jest zaskoczenie.

00:01:10: Doktor, doktor, doktor, ale wtedy studia humanistyczne właśnie z tym stopnie się kończyło.

00:01:15: Z takim właśnie stopniem Karol Berdu kończył studia.

00:01:18: filozoficzne doktorat zrobił, ale w międzyczasie, bo to był już rok.

00:01:24: Przez granice dokreństwa polskiego się przedostał i wziął udział w powstaniu istopodowym jako artylerzysta, czyli wykwalifikowanym wojskowym jakby i praktykantem, a po tysiąc osiące czterystym roku pracowały jako nauczyciel Poznaniu.

00:01:38: W następnej latach głosił wykłady w pałacu dziańskich z estetyki i później zaangażował się działalność Towarzystwa Naukowej Pomocy.

00:01:47: organizacji, która została tworzona dużej mierze dzięki inicjatywie doktora Karola Marcinkowskiego.

00:01:53: I potem zaczął się okres, który troszeczkę zaskakuje nas historyków, ponieważ wiadomo, że nie można jednoznacznie zakwalifikować kogoś tylko do pracy organizczej, tylko do walki niepodległościowej, tylko do pracy naukowej.

00:02:06: W przypadku Raro i Belta, wojaczki miały już dosyć po powstań mistopadowym, ale zaangażował się organizacyjną działalność niepodległościową.

00:02:15: nawiązał kontakt z towarzystwem demokratycznym polskim, czyli organizacją działająca za granicą w Paryżu i w Londynie.

00:02:22: Był w tysiąc osiące czterdziestym roku członkiem rządu narodowego w planowanym powstaniu ogólnarodowym ogólnopolskim powstaniu przeciwko zaborcom z tym, że za dużo nie odsiedział, bo w prawdziwy zasad skazany na dwieście lat twierdzy, ale już dwa lata później w tysiąc osiące czterdziestym ósem roku został uwolniony.

00:02:40: był jeden z głównych bohaterów.

00:02:42: Polaków na ujcach Berlina, w czasie marcowej wydarzeń, tysiące osieca, cztej z tego ósmego roku, spłynie z ludzikiem Jersławskim ręka w rękę, agitowali z prawie polskiej.

00:02:52: Ten

00:02:52: Berlin się przewija w jego szcielności.

00:02:53: Tak, ciągle się ten Berlin przewija, no to było nie ujęte.

00:02:56: Być intelektualistą w Poznaniu, w Wielkopolsce i nie mieć kontaktu z Bryinem, to było niemożliwe, bo to była najbliższa uczelnia typu uniwersyteckiego, która funkcjonowała w pobliżu, w tysiące osieca czteryście osiem, to była rozpatrzliwy zryw zbrojny, który miał przywrócić Ideę wojny prusko rosyjskiej.

00:03:14: Tysiąca światacznej ze ósmygo roku.

00:03:16: do tej wojny nie doszło, prysaca zaczęli kwitować polskie obozy, które były na tę wojnę przygotowywane.

00:03:22: I Karol Libert był uczestnikiem między nią per traktacji między władzami polskimi i polskimi, związanymi z kwitacem polskich obozów.

00:03:31: No, ale później wiadomo jak się to skończyło.

00:03:33: Były trzy bitwy, klęska, koniec, nadziejnie podległościowych, za boże pruskim, ale.

00:03:40: Karol Iben na tym nie zakończył swoje działalności politycznej, bo był zaangażowany w Lidze Polskiej w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato się w lato.

00:04:09: nie lubił gwałtownych działań, czyli nie był raczej wodzem powstania narodowego.

00:04:14: Na to się nie nadawał.

00:04:19: A jak został posłem?

00:04:20: Nabrał, że tak powiem, rozpęduj.

00:04:23: To raczej ukierunkował się na działalność.

00:04:24: parlamentarnostym, że trzeba powiedzieć jedno, że prawie przez wiele lat był przewodniczącym koła polskiego w parlamencie berynńskim.

00:04:31: Rzecz charakterystyczna nie umiał kierować zespołami ludzkimi.

00:04:35: Gubił się, nie umiał panować nad celą.

00:04:38: W związku z tym był doceniany jako działacz, jako aktywista, jako osoba niestabowicie zaengażowana emocjonalnie w tym, co robi.

00:04:45: Natomiast odseny organizacji już nie był taki aktywny.

00:04:49: Ostatnia dekada jego życia przynosi Polsce powstanie styczniowe.

00:04:53: Powstanie

00:04:53: styczniowe, które skończyło się tragedią dla Karola Ibelta, gdyż Bifi pod brodowem poległ jego syn.

00:04:59: I miennik.

00:05:01: Tak, i miennik Karola Ibelt, junior.

00:05:04: Była to tragedia, którą ojciec bardzo przeżył, co było zresztą oczywiste.

00:05:10: Był współzałożycielem pozańskiego Tewysa przyjaciół na Łuk.

00:05:13: Był autorem wielu ważnych rozpraw filozoficznych.

00:05:17: Z tym, że te rozprawy powstały raczej taką kresie jeszcze przed wybuchem powstanie styczniowego.

00:05:22: I te rozprawy wielokrotnie były potem wznawiane o odwadze cywilnej.

00:05:25: Tytuję doznaczny o miłości ojczyzny.

00:05:29: Wielu

00:05:30: pisało o tym.

00:05:31: Wielu pisało, ale tak jak niby to mało kto.

00:05:33: I w rezultacie Wasia ta rozprawka o miłość ojczyzny była wielokrotnie znawiana w różnej formie przez różne wydawnictwa.

00:05:41: Estetyka, czyli umnictwo piękne.

00:05:43: Estetyka, jego specjalność, wykłady wygłaszało z tej dziedziny.

00:05:48: No i już po II wojnie światowej profesor Zdzisław Grot opublikował pokaznę to listów.

00:05:53: Karol Libert.

00:05:54: I tam dopiero mamy właściwy charakter, właściwą sylwetkę tego człowieka.

00:05:59: No nie ma się czemu dziwić, że Karol Libert był jeden z bohaterów serialu, najdusza wojna nowoczesnej Europy, tam Józef Fryzilewicz grał jego rolę.

00:06:08: Dla mnie prywatnie jeszcze postać szczególnie interesująca, bo przez ostatnie lata studiów i pierwszy okres pracy zawodowej mieszkałem przy ulicy Ibelta.

00:06:18: No i właśnie o to upamiętnienie tego lidera pracy organicznej chciałbym zapytać, jakże ważna ulica, która upamiętnia tego naszego dzisiejszego bohatera, ale czy takich tropów jest więcej?

00:06:30: Ibelt jest upamiętniony jak tylko współzałożycie pozańskiego towelstwa przyjaciół nauk.

00:06:35: Natomiast ze względu na specyfikę jego działalności był filozofem, nie był żołnierzem, nie był politykiem.

00:06:42: Nie ma od dźwięku innego, aniżej formalny.

00:06:46: W rezultacie Karol Libert nie jest dzisiaj postacią nadmiernie znaną.

00:06:50: Trzeba go przypominać, trzeba o nich wspominać.

00:06:53: Trzeba przede wszystkim propagować jego ideały.

00:06:57: Ideały miłości ojczyzny.

00:06:59: zachowania obywatelskiego, działania na co dzień, bycia człowiekiem, bycia Polakiem.

00:07:04: Z całą pewnością możemy powiedzieć o nim Poznaniak.

00:07:07: Karol Liebelt Poznaniak umiera w roku tysiąc osiemset siedemdziesiątym piątym.

00:07:12: I spoczywa w Czeszywie.

00:07:14: Marek Rezler przypomnie o tego bohatera.

00:07:15: Bardzo dziękuję za rozmowę.

00:07:17: Również kłania się pięknie.

00:07:18: Kłania się Jacek Butlewski.

00:07:22: Poznańskie historie.

00:07:26: Jeśli podobał się państwu ten odcinek podcastu, zachęcamy do obserwowania naszego kanału, dodania odcinka do swojej listy lub pozostawienia komentarza.

00:07:36: Zapraszamy też do słuchania programów Radio Poznań i na stronę www.radiopoznanfm.